Smooth ne demek?

Eğitimde sıkça geçer: “Motosiklet smooth sürülmeli.”, “Smooth olun.” peki bir türlü açıklanmayan bu smooth ne demek?

Motosiklet eğitiminde habire tekrarlanır bu smooth kelimesi ve karşılığını da “yumuşak” olarak verirler.

Kavramların sıkıntısı şu: anadilinizde ifade etmedikçe anlamına “eremezsiniz”. Daha da kötüsü herkes algısı, kadri nispetinde içeriğini kendi doldurur kavramların ve sonuç: aynı kelimeyi farklı anlayan insanlar topluluğu.

Smooth’un Türkçe karşılığı, kavramı dilimizde karşılayan: “Zarif” kelimesidir.

Mesela dans. Dansta hareketler zarafet içindedir değil mi? Sert hareketler yoktur, köşeli figürler göremezsiniz. Hareketlerin kendisi de zariftir, bir hareketten diğerine geçiş de aynı şekilde köşeli, sert değildir.

İşte motosiklet smooth oldu mu tıpkı dans gibi köşesiz, sivri olmayan bir tablo ortaya çıkar. Zart diye sıkmazsınız fren kolunu, aniden yapmazsınız frenajı. Ya da hart diye açmazsınız gazı, kontrollü ve ufaktan başlayıp arttırarak gaz açarsınız. Gidon ve yatış da ona keza. Yani iyi motosiklet sürüşü zarif bir iştir…

smooth deyince gaz kontrolü daha da önem kazanıyor

Tıpkı ileri ya da güvenli sürüş değil, “sakınarak” sürüş denmesi gerektiği gibi.

“Sistem” dediğimiz sürüş tarzı nedir bilmiyorsanız ilgili yazıyı okumanızı tavsiye ederim.

Bu yazı Felsefe, Motosiklet Acemileri İçin ve Motosiklet Sürüş Teknikleri kategorilerinde yayımlanmıştır.

Smooth ne demek?

“Zarif”. Yumuşak değil, ZERAFETLE.
Köşeli değil yuvarlatılmış sürüş çizgisi ve hareketleri.

Nasıl Smooth Olunur?

Gazı, freni, debriyajı “yumuşak”, “ZARİF” kullanarak. Bunun için de sistemli sürmek ve PLANLAMA YAPMAK gerekir.

Sistemli sürüş için: OMM’nin Yol Sanatı kitabı ana kitaptır ve şiddetle tavsiye edilir. Satın almak için doğrudan bu sayfaya gidebilirsiniz.

Yağmur ve çıplak motosiklet

Triumph Street Triple RS 765’lik motoru, safkan-asil bir çıplak motosiklet ve son zamanlarda ilgimi çok çeken modellerden birisi. Fakaaat kış-yağmur-çamur dediğimiz zaman durum bu…

Çıplak motosiklet adı üzerinde çıplak; yani kabuğu yok; tüm etkilere açıksınız…

Fotoğraflarda görüldüğü üzere arka tekerlekten gelen su sürücünün sırtına, oradan süzülerek arka koltuğa inmiş. Yani sürüş yaptığınız sürece sırtınıza su püskürtecek bir makine ile yolculuk yapıyorsunuz 🙂

Bu yazı Püf Noktası ve Kış kategorilerinde yayımlanmıştır.

Kazaya dayanıklı Graham’la tanışın!

Kazaya dayanıklı vücut nasıl olur?

Graham’la tanışın çünkü trafikteki kazalara karşı yaralanmayacak, zarar görmeyecek birisi nasıl olurdu, nasıl görünürdü sorusunun cevabı Graham.

Araştırmacılar trafik kazalarında bünyemizin aldığı darbeleri araştırdılar ve bu kuvvetlere dayanabilecek bedeni oluşturdular. Sonuçta aşağıdaki kafaya sahip adam ortaya çıktı:

Buraya tıkladığınızda (yeni sekmede açılacak), aşağıdaki ekrana geleceksiniz. Burada “Kazadan sağ çıkabilmek için hangi özelliklerde olmalıydık?” sorusunun cevapları ayrıntılı olarak var. Bu sayfaya gidin ve kazaya dayanıklı vücut nasıl oluyor görün.

Şimdi gelelim asıl soruya: Bedeniniz Graham’ınki gibi mi? O halde kask-mont-eldiven, tam koruma hepimiz için gerekli. 

Boynunuz, kafanız, göğüs kafesiniz, ayaklarınız Graham’ınkilerden çok daha ince. Demek ki her kaza bizim için ölüm ya da sakatlık demek… O incecik boynunuzla sakat kalmayacağınız mı düşünüyorsunuz?

Graham bize, ne kadar kırılgan olduğumuzu göstermek için ortaya çıktı.

Ha tabii ki bir de Graham motosiklet kazaları için yeterli değil. Graham araba kazasından emniyet kemeri takılı, hava yastıkları açılmış bir kazadan sağ çıkabilecek kadar güçlü 🙂 Motosiklet kazasını siz düşünün.

O yüzden kaza tehlikesi olmadan sürebilmek için: EĞİTİM ALIN!

Graham gibi görünmek ister miydiniz? Graham motosiklet için yine de zayıf, bunu unutmayın…

İlgili yazılar

jkjkjk

Bu yazı Makaleler kategorisinde yayımlanmıştır. Kategorinin diğer yazılarını görmek için buraya tıklayınız.

Motosiklet ve Trafik Levhası

Sürüş boyunca bir sürü trafik levhası görüyoruz. Peki ne dediklerine dikkat ediyor muyuz?

Güzel ülkemizde yolların ve trafiğin durumu malum 🙂

Eğer trafik levhası koyulmuşsa, orada mutlaka bir kaza ya da ölüm olmuştur…

Bu yüzden trafik levhalarını dikkate alın!

Trafik levhası bizlere ya uyarı ya da  bilgi  verir. O halde kendi güvenliğimiz için fark etmeli ve levhanın bize söylediğini yeterince erken fark etmeli ve sürüşümüzü tehlikeye göre ayarlamalıyız.

Levha varsa, dikkat etmek gerekir.

Motosikletin Yoldaki Hızını Ayarlamak

Motosikletin hızını ayarlamak neden önemli?

Motosikletinizin hızını ayarlayın, Trafiğe ve Akış Hızına Uyun…

Eğer motosiklet sürerken herkesi, devamlı geçiyorsanız,

fazla hızlısınız,

gereksiz risk alıyorsunuz!

Önemli olan, motosikleti, güvenli sürmektir. Bunun için trafikle birlikte “akmak” gerekir. Aslına bakarsanız tanım olarak trafik, yol üzerindeki araçların ve yayaların birlikte uyum içerisinde hareket ettiği durumdur.

Şayet herkesten yavaş gidiyorsanız, trafiğin akışını, uyumunu bozuyorsunuz demektir. Bu keyfinize kalan bir tercih değildir; aksine güvenliğinizi düşüren, başkaları için de tehlike yaratan bir hatadır.

Yazı tavsiyesi

Bu yazı Sürüş Teknikleri kategorilerinde yayımlanmıştır.

Suda Kayma (aquaplaning) Hadisesi

Aquaplaning yağmurda motosiklet sürüşü için dertli hadise. Su kızaklaması, su kayması adı da veriliyor ve kaza sebebidir.

Güvenli Sürüş İçin Yağmurda Tutuş Bilgisi

(esas bilgiler videodan sonra, sıkılıp pas geçmeyin)

Çoğu zaman dikkate almayız ama zemindeki su ortalama süratlerde bile bizi yere çalabilir, bilginize.

Kızaklama ya da Suda Kayma Nedir?

Lastiklerin üzerindeki dişler, kanallar; yol üzerindeki suyu kenara atmak, tahliye etmek için vardır. Diş derinliği yeterli ve lastik basıncı doğru ise lastik tasarlandığı gibi yoldaki suyu kenara atar ve yere basar. Sağ görseldeki siyah kısımlar yere temas eden kısımlar.

Lastiğin suyu kanallar yolu ile nasıl dışarı attığı altta açık olarak görülüyor. İşte diş derinliği ne kadar az ise, kanalın içinden geçen su o kadar az olur. Yani hızınız ne olursa olsun suyu, daha ufak bir kova ile atmış olursunuz.

İşte burada da lastiğin suyu nasıl içine aldığını görebilirsiniz.

Bu yüzden kış lastiklerinde daha fazla kanal bulunur. Yani kanal önemli. Aşağıdaki görselin solu kış, sağı yaz lastiği. Görüldüğü üzere sol tarafta (kış lastiği) daha fazla kanal var, hatta kanallar yanlara açılıyor; sebebi daha suyu yandan da atabilmek, böylece boşaltabildiği litre artıyor.

Peki Yeterli Su Atılmazsa Ne Olur?

Lastiğin önünde fazla su birikmeye başlamış. Devam edersek,
Fazla su lastikle yol arasına girerek bizi yüzdürmeye başlar…

İşte görüyorsunuz anlatmaya gerek yok 🙂 Artık yüzüyoruz!

Unutmamak lazım ki lastik artık yere değmiyor. Şu an havada gibiyiz.

Fren? Yere değmiyoruz ki?

Sağa sola dönmek? Yere değmiyoruz!

O zaman da aşağıdaki olur: Bir anda yoldan kopar ve savrulmaya başlarsınız. Tabii ki dört tekerli bir araç dönmeye başlar ama biz iki tekerler anında yere yapışırız!

Yağmurda Doğru Hız?

İdeal şartlarda, dört mevsim lastikler en fazla 80 km./saat civarı hız için yeterli su boşaltabilirler. Üstü tehlikelidir. İdealden kastımız diş derinliği yeterli (10’000 km. altı ya da üretim tarihi iki seneyi geçmemiş) ve basıncı doğru lastik. Tabii ki yolda su birikintisi, akan su varsa bu daha da ciddi tehlikedeyiz demektir.

Sanılanın aksine doğru düzgün, iyi asfaltlı, yollarda da su kızaklaması riski vardır. Zaten motosikletçiler genelde yolun güzelliğine kanıp sürat arttırır ve fizik kurallarına yenilirler.

Her şey iyi olsa da bir noktadan sonra lastik suyun hepsini atamaz ve:

Kızaklayıp, kayarız!

Yolun, asfaltın, şartların sizi aldatmasına izin vermeyin; ilerideki tek bir su birikintisi düşmenize sebep olabilir (hele ülkemizde).

Hızın Kızaklamaya Etkisi Nedir?

Sürat arttıkça atılması gereken su miktarı artar. Diyelim ki on beş metre ıslak alan var. Her metrede de bir litre su atmamız gereksin: toplamda on beş litre su atması lazım lastiğin.

Bu 15 metreyi 1 saniyede geçersek saniyede on beş litre, aynı 15 metreyi 5 saniyede geçersek saniyede üç litre yeterli olacaktır. Ama unutmayın hızdan bağımsız olarak lastiğimizin atabildiği su sabit kalıyor; dolayısıyla ne kadar yavaş, o kadar iyi.

Bu pratikte şu demek:

Baktınız ileride birikinti var, hızınızı düşürün, lastiğinize mümkün olduğu kadar yardımcı  olun.

Aquaplaning yağmurda motosiklet sürüşü düzgün yapıldığı sürece sorun değil; sorun biziz…

İlgili Yazılar

diğer kış ve yağmur/çamur yazıları için tıklayın #motosikletkış

Viraj, Dönüşten Önce Yapılacaklar

Motosiklet sürüşünde dönüş ve viraj en geç oturan beceridir. Bu yazıda dönmeye başlamadan önce yapılması gerekenleri konu ediyoruz.

Genelde viraja girmek için bir çok iş yapmak gerekir ama

Tüm bu işleri virajdan önce halletmemiş olmalısınız.

Düzlüğün sonunda her şey bitmiş olmalı ve

düzlük sonunda sadece dönüşe başlamak kalmalı.

Viraj yazıları için buraya tıklayınız.

Kaygan Zeminler – Deterjanlı Su

Şehir içi sürüşte bizi bekleyen tehlikeden birisi de deterjanlı sudur.

Sorun, deterjanlı suyun fazla kaygan olmasıdır.

Her apartmanın, her evin önü potansiyel deterjanlı su alanıdır. O kadarla kalsa yine iyi:

Deterjanlı suya, ana caddelerde de dikkat edin; araba yıkayanlar, apartman temizleyenler hiç çekinmeden ana caddeye suyu salarlar…

Çözüm?

Üzerinden geçmemek tabii ki en iyi çözümdür.

Kaçınılmaz hallerde ise dik (ek gidon hareketi yapmadan), sabit süratle (gaz açmadan, fren yapmadan) geçmek en iyi çözümdür.

Tekerinize deterjan değmesin, acemi ve yeni başlayan motosikletçiler dikkat etsin! 🙂

Kamyon Otobüs Tır Geçerken Çekim Etkisi

Motosiklet uzun araç sollama yaparken dikkatli olmak lazım. Bu yazıda yüksek hızlarda ortaya  çıkan bir etkiden haberdar olacaksınız:

Sollarken denge bozulması etkisi

Büyük ve yüksek araçlar, özellikle yüksek hızlarda, ön taraflarıyla havayı kenara iterken, arka taraflarında da emme yapan bir alan yaratırlar. Aşağıdaki videoda bu durumu net olarak görebilirsiniz.

https://motorhikayesi.com/wp-content/uploads/2018/08/sollama-rüzgar-çekişi.mp4

İşte yüksek hızlarda sollama yaparken, hele yakın geçişlerde, bu itiş ve çekiş alanları / etkileri motosikletimizin dengesini bozacaktır. Solladığımız otobüs ya da kamyon gibi büyük kütleli, havayı daha da yaran araçlar ise bu etki daha da büyük olacaktır.

Motosiklet uzun araç sollama yaparken dikkat edin:

Otoyol gibi yüksek hızlı sürüşlerde, sollama yaparken çok yaklaşmamak ve bu çekme-itme etkisine hazır olmak gerekir.

Video kaynak: Reddit

Bunun gibi Püf Noktası Yazıları için buraya tıklayınız

Scooter ve Eğitim

Scooter eğitim ve motosiklet davranışlarının temellerini anlamak-öğrenmek için ideal bir araç. Bir süredir iş için 50 CC.’lik kaç-kaç (scooter) kullanıyorum. Acemiler için işe yarayacak birkaç tüyo biriktirdim. Bu yazının konusu da eğitim amaçlı kullanabileceğiniz bu tüyolar.

  1. Gaz Hassasiyeti
    Gaz hassasiyeti acemiler, özellikle büyük motosiklet kullananlar için oturması uzun süren, hakimiyeti zor sağlanan özelliklerden bir tanesi. Fakat 50’lik bir motosikletle ve özellikle dar manevralarda gaz açmayı öğrenmek, 50’lik kaç-kaç ile daha tehlikesiz ve daha kolay. Üstelik bunu yaparken fazla güç tehlikesi de yok 🙂 Aynı şey viraj çıkışındaki destek gazında da geçerli. Ufak (hafif) kasa, fazla olmayan güç ile çıkıştaki gazı ve çekişi hissetmek daha kolay.
  2. Beden Kontrasını Öğrenmek
    50 cc.’lik motosiklet o kadar hafif ki yönlendirme ya da viraj için gidon kullanılmıyor neredeyse. Yani gidon itmek yada kontra basmak gibi bir şey söz konusu değil. Buna karşılık bütün dönüşleri ve aşağı yukarı bütün sürüşleriniz boyunca yönlendirmeyi tamamen vücut kontrası ile yapıyorsunuz.
  3. Kıvraklık
    Aralardan geçmek ya da hassas yönlendirmeler için düşük cc.’li kaç-kaç öğrenmek için doğru zeminmiş, bunu farkettim. Hep şunu söyledik: “Vitesli motosiklete geçeceksen kaç-kaç doğru başlangıç türü değil.”Acemi için doğru olsa da bu defa başka bir şey söylüyorum. “İlk acemiliği atlattıktan sonra scooter ile bu bahsettiğim dinamikleri anlamak daha kolay olabilir.”
  4. Arka Freni Ezme, Gaz Kontrolü ve Yavaş Sürüş, Yavaş Manevra
    Yine bir hafiflik ve ufak hacim faydası ile bu beceriyi de scooter ile geliştirmek çok daha kolay. Birinci sebebi otomatik vites ile arknfrenezmek daha kolay. Yarım debriyaj ve ara gaz hakimiyetine gerek yok, o yüzden şasinin ve motosikletin tepkilerini daha iyi algılıyorsunuz.

Gelelim 50 cc’lik Motosiklet Nasıl  Sorusuna

Scooter eğitim için iyi dedik ama tabii ki fazla düşük cc.’nin yetersizlikleri de var. Her şeyden önce, 50 cc. bir motosikletin, kararlı ve ciğerli (canlı) olarak çıkabileceği sürat 50-60 kilometre civarında. Bu sürat ise akan trafikte yavaş kalıyor ve dolayısıyla herkes devamlı üzerinize kırıyor sizi sıkıştırıyor ya da korna çalıyor (şayet acemi iseniz ve yol stratejilerini bilmiyorsanız, şeridi doğru kullanıp doldurmuyorsanız). Benim kullandığım 50 cc, ateşlemesi ve beyni modifiye edildiği için 70 kilometre sürate rahatlıkla çıkıyor ki buna da trafikte seyir etmek için alt sınır diyebiliriz. Yine de biraz açık yolda diğer tüm araçlar sizden daha hızlı o yüzden panik safhasını geçmiş sürücü olmadığınız sürece trafiğe 50’lik ile çıkarken dikkat etmekte fayda var.

Yani 50 cc.’yi size sadece anayol harici sokaklar, yazlık yerler gibi trafiğe çıkmayacağını alanlarda tavsiye edebilirim.

Trafik Seyir Tavsiyeleri

Ve yine hatırlatmak isterim ki ufak olduğu için, şerit, şerit içerisinde çizgi yolun bütününü kullanma ve doldurma, yol stratejileri kavramları devamlı şekilde uygulamanız lazım. Zira bu kadar küçük bir taşıtı devamlı yok sayma ve üzerinden geçme tavrı var 🙂

Bu arada bir ilave daha, bu sınıf B sınıfı ehliyetle, motosiklet ehliyetine ihtiyaç duymadan sürebileceğiniz bir sınıf 50 cc. sınıfı.

Alıştırma Yapmak İçin Yazı Tavsiyesi

Bu yazı Sürüş Teknikleri ve Acemiler İçin kategorilerinde yayınlanmıştır.